Terwijl onderzoekers waarschuwen voor een heuse burn-outgolf door de corona-epidemie, dreigt voor een bepaalde groep werknemers een ander probleem: bore-out of extreme verveling door een te lage werkdruk. Wat zijn de kenmerken van een bore-out? En hoe voorkom je dat je op het werk letterlijk ziek wordt van verveling? We zetten de oorzaken op een rij én geven tips om tijdig in te grijpen.

Inhoudstafel

• Bore-out versus burn-out: gelijkaardige symptomen, groter taboe

• Hoe herken je een bore-out?

• Wat zijn de oorzaken van een bore-out?

• Wie loopt het meeste risico op een bore-out?

• Bore-out voorkomen: enkele tips

Bore-out versus burn-out: gelijkaardige symptomen, groter taboe

De klachten die je ervaart bij een bore-out zijn gelijkaardig aan die van een burn-out. Je bent vermoeid, kan je maar moeilijk concentreren, piekert veel, … . In tegenstelling tot iemand met een burn-out komen die klachten niet voort uit extreme uitputting, maar doordat je te weinig mentale uitdaging krijgt op het werk.

Het taboe rond bore-out is daardoor vaak groter: mensen geven immers niet graag toe dat ze te weinig werk hebben of zich ronduit vervelen. In tijden waarin ‘het druk hebben’ zowat de standaard lijkt te zijn, ontstaat al snel de angst om te worden weggezet als iemand die zich onvoldoende inzet of simpelweg te lui is om zelf op zoek te gaan naar uitdaging. Tegen je baas zeggen dat je je verveelt op het werk, is bijna hetzelfde als zeggen dat je overbodig bent. Zo beland je in een vicieuze cirkel: je hebt te weinig werk of krijgt structureel te weinig uitdaging, durft er niet over te praten en komt volledig vast te zitten in de situatie.

Hoe herken je een bore-out?

Zoals gezegd lijken de symptomen van een bore-out erg op die van een burn-out. In beide gevallen heb je weinig energie, ben je prikkelbaar, heb je concentratie- en slaapproblemen, ervaar je geen plezier meer in je job en neem je na verloop van tijd zo veel afstand van je werk dat je cynisch wordt. Het verschil is dat je niet uitgeblust bent doordat je voortdurend overbelast wordt, maar doordat je structureel verveelt op je werk. Daardoor word je lusteloos, futloos, passief, en heb je niet de energie om een constructieve uitweg te zoeken uit de situatie. Het enige wat je wél nog doet is de tijd doden en je verveling proberen te verbergen. Sommige mensen met een bore-out werken zelfs overuren. Het resultaat is dat je steeds gefrustreerder raakt en steeds minder zelfvertrouwen hebt.

Wat zijn de oorzaken van een bore-out?

Een bore-out ontstaat – in tegenstelling tot een burn-out – niet door overbelasting maar door een lange periode van onderbelasting. Je wordt onvoldoende geprikkeld om buiten je comfortzone te komen en vindt geen voldoening in je job. De oorzaak kan liggen in structureel te weinig werk, te weinig variatie in je taken, je capaciteiten niet kunnen inzetten, een gebrek aan ontwikkelingsmogelijkheden, niets meer bijleren, geen ruimte om initiatief te nemen, …

Wie loopt het meeste risico op een bore-out?

Volgens een recent onderzoek¹ van de KU Leuven loopt zowat 6 procent van de Vlamingen risico op een bore-out. Vooral in de groep 18- tot 34-jarigen zitten veel mensen in de gevarenzone. De reden is volgens de onderzoekers dat jonge mensen vaker een uitvoerende job hebben of onder hun niveau werken, waardoor de kans op een bore-out groter is. Mogelijk ervaren ze ook een hogere drempel om het probleem te bespreken met hun manager.
Ook bepaalde persoonlijkheidskenmerken zouden je vatbaarder maken voor een bore-out, zoals te weinig zelfvertrouwen, een hoog IQ en een grote behoefte aan prikkels of bevestiging door je omgeving.

Bore-out voorkomen: enkele tips

Een bore-out krijg je niet van de ene dag op de andere. Door op tijd in te grijpen, voorkom je dat verveling op het werk een structureel probleem wordt. Praat er daarom in de eerste plaats over met je werkgever, zodat jullie samen op zoek kunnen naar een oplossing. Raken jullie er niet uit, probeer dan wat afstand in te bouwen. Neem indien mogelijk een pauze en ga – eventueel met de hulp van een loopbaancoach – na welk soort job je wél voldoening kan geven. Voor inspiratie kan je trouwens ons joboverzicht raadplegen. Is de situatie zo ver gevorderd dat je er op eigen kracht niet uit raakt, schakel dan de hulp in van een professional.

¹Onderzoek Bore-out ofwel “ziek van verveling” – (PhD Anahi Van Hootegem, PhD Steffie Desart & prof. Hans de Witte)